Zertifizierte Bio, oftewel gecertificeerde biologische producten, zijn overal te vinden. Op supermarktschappen, in restaurants en zelfs op berghuttten in de Alpen. Maar wat houdt zo’n certificering eigenlijk in? En waarom kiezen steeds meer mensen en plekken bewust voor biologisch gecertificeerd voedsel? Dit zijn vragen die de meeste mensen weleens hebben, maar waarop het antwoord niet altijd duidelijk is.
Wat een biologisch keurmerk inhoudt
Een biologisch keurmerk is geen zelfverzonnen label dat iedereen zomaar op een product kan plakken. In Europa gelden strenge regels voor producenten die hun producten als biologisch willen verkopen. Zo mogen er geen synthetische pesticiden of kunstmest worden gebruikt. Dieren moeten meer ruimte krijgen en mogen niet preventief antibiotica toegediend krijgen. Onafhankelijke controleurs komen regelmatig langs om te controleren of een bedrijf zich aan alle regels houdt. Pas als alles klopt, mag een producent het officiële EU-biolabel gebruiken. Dat groene logo met de bladervorm op een groene achtergrond is in veel Europese landen een bekend teken van goedgekeurd biologisch geteeld voedsel.
Het Gauertalhaus als voorbeeld van biologisch gecertificeerde horeca
Een bijzonder voorbeeld van hoe ver de biologische certificering kan reiken, is het Gauertalhaus in het Rätikon gebergte in Vorarlberg, Oostenrijk. Dit bergrefugium is de eerste biogecertificeerde berghut van Naturfreunde Österreich. Dat is een opmerkelijk feit, want berghutten werken vaak in afgelegen gebieden waar aanvoer van producten ingewikkeld is. Toch slaagt het Gauertalhaus erin om gecertificeerd biologisch voedsel te serveren aan wandelaars, bergbeklimmers en andere bezoekers. De hut is te bereiken via een wandeling vanuit Latschau, een route die ook geschikt is voor gezinnen met jonge kinderen. Het laat zien dat biologisch verantwoord eten niet alleen iets is voor de stad of de supermarkt, maar ook haalbaar is in de meest onverwachte omgevingen.
Waarom biologische certificering meer betekent dan een sticker
Achter elk biologisch gecertificeerd product gaat een heel systeem van controle en verantwoording schuil. Boeren en producenten betalen om deel te nemen aan het certificeringstraject en worden jaarlijks gecontroleerd. Dat kost tijd en geld, wat mede verklaart waarom biologische producten vaak duurder zijn dan conventionele alternatieven. Wat mensen soms vergeten, is dat de prijs van gewone producten niet alle kosten weerspiegelt. Milieuschade door pesticiden, bodemuitputting en de gevolgen voor biodiversiteit worden niet doorberekend in de winkelprijs. Bij biologisch gecertificeerd voedsel zijn veel van die verborgen kosten al verwerkt in de productiewijze. Niet als garantie voor perfectie, maar als bewuste keuze voor een andere aanpak van landbouw en voedselproductie.
Hoe je een echt certificaat herkent
Niet elk product met het woord „bio“ of „natuur“ op de verpakking is ook daadwerkelijk gecertificeerd. Veel mensen weten niet dat termen als „natuurlijk“ of „groen“ wettelijk niet beschermd zijn, maar het woord „biologisch“ in de Europese Unie wel degelijk aan regels is gebonden. Het officiële EU-biolabel is een betrouwbaar houvast. Daarnaast zijn er nationale keurmerken, zoals het Oostenrijkse AMA Biosiegel of het Nederlandse EKO keurmerk, die soms nog strengere eisen stellen dan de Europese minimumnorm. Als je twijfelt, kun je de producent of het restaurant vragen naar hun certificeringsnummer. Gecertificeerde bedrijven zijn verplicht dit nummer te vermelden, zodat je het kunt opzoeken in openbare registers.
Veelgestelde vragen
Is elk product met „bio“ op de verpakking ook echt gecertificeerd?
Nee, niet elk product met het woord „bio“ op de verpakking is officieel gecertificeerd. In de Europese Unie is het gebruik van de term „biologisch“ voor levensmiddelen wettelijk geregeld, maar andere termen zoals „natuurlijk“ of „groen“ zijn dat niet. Controleer altijd of het EU-biolabel of een nationaal keurmerk zichtbaar is op de verpakking.
Waarom zijn biologisch gecertificeerde producten vaak duurder?
Biologisch gecertificeerde producten zijn vaak duurder omdat de productie meer arbeid vraagt, de opbrengsten per hectare lager zijn en producenten jaarlijkse controlekosten betalen om hun certificering te behouden. Bovendien worden bij biologische landbouw geen goedkope synthetische middelen gebruikt, wat de kosten verder verhoogt.
Wat is het verschil tussen een nationaal keurmerk en het EU-biolabel?
Het EU-biolabel is de Europese standaard en geldt als minimumnorm voor alle lidstaten. Nationale keurmerken, zoals het Oostenrijkse AMA Biosiegel of het Nederlandse EKO keurmerk, stellen soms aanvullende of strengere eisen bovenop die Europese norm. Een product met een nationaal keurmerk voldoet dus altijd ook aan de Europese regels, maar gaat daar in veel gevallen verder in.
Kan een restaurant of berghut ook biologisch gecertificeerd zijn?
Ja, ook horecagelegenheden kunnen een biologisch certificaat krijgen. Het Gauertalhaus in Oostenrijk is daar een concreet voorbeeld van. Het is de eerste gecertificeerde biologische berghut van Naturfreunde Österreich. Voor een certificering moet een restaurant aantonen dat een bepaald percentage van de gebruikte ingrediënten afkomstig is van gecertificeerde biologische leveranciers.
